Oudeschild © Hayco Ottes

Verrassend Nederland: 4 havenstadjes die je wil ontdekken

Door Hanne Bral

Een citytrip bij onze Noorderburen, weg van de massa? Trek eens naar het IJsselmeergebied en naar de Waddenzee. Daar liggen een paar havenstadjes met een rijk verleden en veel charme te wachten.

5 mooie havenstadjes in Nederland

1. Hoorn

Hoorn

Ligging: middelgrote stad in Noord-Holland aan het Markermeer.

Typisch Hoorn: laat je in Hoorn verrassen door de mooie mix tussen oud en nieuw. Heel wat statige historische panden stammen uit de 17de eeuw, toen Hoorn een van de zes steden met een VOC-kantoor was. Die machtige Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) zette met zijn handelsnetwerk in Azië Nederland op de wereldkaart.

Vandaag is het een levendige plek met fraaie grachten en leuke straatjes vol koffiehuizen en hippe boetieks, die vroeg of laat naar het gezellige plein Roode Steen leiden. Ook de karakteristieke oude haven mag je niet overslaan. Verder heeft Hoorn het grootste stadsstrand aan een meer van Nederland. En het hele jaar door zijn er festivals en bruisende evenementen.

komnaarhoorn.nl, hoornechtmooi.nl

havenstadjes Nederland

Zeker zien & doen

  • De Oosterpoort uit 1578 is een van de weinige oude stadspoorten in Nederland die nog overeind staat. Loop onder de poort door over de romantische Oosterbrug om dé ultieme foto te nemen.
  • Wandel rond in de historische haven: van de stoere Hoofdtoren en het leuke beeld van ‘De scheepsjongens van Bontekoe’ naar de prachtige Veermanskade.
  • Vanuit de haven stap je zo door naar het Oostereiland, met oude pakhuizen die later een gevangenis werden. Vandaag vind je er een hotel, brasserie, bioscoop en het Museum van de 20ste Eeuw. Het museum heeft ook een historische LEGO-collectie.
Hoorn

Eten & drinken

  • Voor heerlijke koffie, thee en een zoete hap moet je in Het Koffielokaal in de binnenstad zijn, met een knus interieur en zonnig terras.
  • Lekkere broodjes, bagels, pancakes, salades en high tea bij The Brunch Brothers.
  • In De Kade smul je van lunchhapjes, salades en stevige gerechten, met zicht op de haven!
  • Met buitenterras op een boot ’s zomers: Appelhaven, voor sandwiches, lunch of diner.
havenstadjes Nederland
© benno ellerbroek

2. Enkhuizen

havenstadjes Nederland
© Henk Visser

Ligging: kleine stad in Noord-Holland aan het Markermeer en het IJsselmeer.

Typisch Enkhuizen: ook Enkhuizen, 20 kilometer ten noorden van Hoorn, was met z’n VOC-kantoor een belangrijke stad in de 17de eeuw én de grootste haringhaven van Nederland. Het lijkt wel een openluchtmuseum met schitterende oude panden, bruggen en mooie grachten.

Verbaas je over de vestingtoren Drommedaris en de twee historische waterpoorten. Of ontdek unieke boetieks en hippe shops in en rond de charmante Westerstraat. Intrigerend zijn de gekke straatnamen, zoals Tussen Hel en Vagevuur, Het Kreupeltje, Drie Groene Eikels of Hoerejacht. Enkhuizen wordt aan drie kanten omringd door water. Op een terras met zicht aan de haven of het IJsselmeer hangt er dan ook altijd een vakantiesfeer.

visitenkhuizen.nl

Enkhuizen

Zeker zien & doen

  • Het Zuiderzeemuseum toont het leven rond de vroegere Zuiderzee (nu: IJsselmeer, Markermeer en Wadden-zee). Binnen zie je klederdracht, handbeschilderde meubelen, gereedschap, gebruiksvoorwerpen, oude kaarten en kunst. Het buitenmuseum bestaat uit 140 historische gebouwen.
  • In een mooi 17de-eeuws huisje pronkt het Flessenscheepjesmuseum met meer dan duizend scheepjes-modellen in een fles.
  • Topper voor de kinderen is Sprookjeswonderland: met een sprookjesbos, Kabouterdorp, leuke attracties, theatervoorstellingen, speeltuin en kinderboerderij.
havenstadjes Nederland
© Madelon Dielen

Eten & drinken

  • Het terras van schipperscafé ’t Ankertje ligt op een prachtige plek met uitzicht op de haven en de Drommedaris. Borrelhapjes, broodjes, salades en grotere gerechten.
  • Aan De Mastenbar kijk je, bij een kleine of grote hap, uit over het weidse IJsselmeer.
  • In een 16de-eeuws rijksmonument in het hart van de stad serveert Onder de Wester tapas, burgers, broodjes en seizoensgerechten.
Enkhuizen
havenstadjes Nederland
© Henk Visser

3. Harlingen

havenstadjes Nederland

Ligging: de enige zeehavenstad van Friesland, aan de Waddenzee.

Typisch Harlingen: Harlingen kreeg al in de 13de eeuw stadsrechten en is daarmee een van de oudste steden van Nederland. Van de 17de tot de 19de eeuw was dit bovendien hét centrum van de walvisvaart. Die ruwe vissersziel combineert Harlingen met een levendige binnenstad vol historische panden, statige gevels en kunstobjecten.

Terwijl je de zeelucht proeft, geniet je van charmante straatjes, zoals de gezellige Voorstraat, bijzondere winkels, gemoedelijke kroegen en talloze restaurantjes. Maar net zo goed slenter je aan de binnenhavens langs knappe redershuizen, kapiteinswoningen en pakhuizen, of ontdek je zeehelden aan de buitenhavens. Verder is Harlingen de bakermat van het Friese aardewerk én de geboortestad van schrijver Simon Vestdijk.

harlingenwelkomaanzee.nl

Harlingen Friese aardewerk

Zeker zien & doen

  • De rijke geschiedenis van deze zeehavenstad ontdek je in het Hannemahuis, het gemeentemuseum in een 18de-eeuws koopmanshuis. Met kunst, zilverwerk, aardewerk, literatuur en een oude jeneverstokerij.
  • Harlingen kun je te voet verkennen via verschillende routes. De originele beeldenroute zal je bijvoorbeeld langs de Walvisfontein, de Stadsmaquette en de Tobbedanser leiden.
  • De Nieuwe Willemshaven is een mix van maritiem en industrieel verleden met moderne cultuur en recreatie. Bekijk er een replica van het expeditieschip van de 16de-eeuwse ontdekkingsreiziger Willem Barentsz en duik in de hedendaagse kunst in het creatieve container-dorp Dok 5.
havenstadjes Nederland
© Gemeente Harlingen

Eten & drinken

  • Zalig lunchen of dineren doe je in het eigentijdse Eetcafé Nooitgedagt, in een prachtig oud pakhuis in het centrum.
  • Heerlijke lunchbroodjes en salades vind je bij Brasserie de Jasmijn in het historische hart van de stad.
  • Voor een lichte lunch of koffie met gebak zit je goed bij Eats and sweets by Mijke.
  • Bij Jonas, in de haven, smul je van burgers, sandwiches en fish & chips.

4. Oudeschild

oudeschild

Ligging: Texel, het grootste Nederlandse Waddeneiland, telt zeven dorpen. Maar alleen Oudeschild, aan de oostkant, heeft een haven met directe toegang tot de Waddenzee.

Typisch Oudeschild: het dorp ontstond in de vroege 17de eeuw, op een plek waar de bemanning van grote schepen aan wal ging om drinkwater en proviand in te slaan. Meestal waren ook dat schepen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC). Vandaag zie je in Oudeschild nog altijd historische huisjes en de authentieke gemeentehaven. Tegelijk zijn de polders en de vogelrijkdom van Texel nooit ver weg…

texel.net/nl/over-texel/dorpen/oudeschild

havenstadjes Nederland
© ECOMARE

Zeker zien & doen

  • Bewonder de oude gevels in de lange De Ruyterstraat en de fraaie witte Zeemanskerk uit de 17de eeuw in de parallel gelegen Trompstraat.
  • Museum Kaap Skil neemt je mee naar het roemrijke verleden van Oudeschild en de VOC-schepen. Je ziet er voorwerpen die in wrakken gevonden zijn, met een zilveren trouwjurk als pronkstuk. Op het buitenterrein staat een 18de-eeuwse graanmolen en werden typische vissershuisjes uit het begin van de 20ste eeuw nagebouwd.
  • De Vogelboulevard bestaat uit vijftien natuurgebieden langs de oostkust, waar vogels op nagebootste wadplaten en schelpenbankjes kunnen broeden. Die route loopt ook door Oudeschild: huur een fiets, ga op verkenning en stop aan een van de vogelkijkwanden of uitkijkpunten onderweg.
Museum Kaap Skil Oudeschild

Eten & drinken

  • In De Oude Vismarkt smul je van verse, gerookte of gebakken vis en andere huisgemaakte specialiteiten.
  • Met een fantastisch zicht op de oude haven geniet je in ’t Pakhuus van een verfijnde keuken in een rijks-monument.
  • Even buiten de dorpskern ligt de grootste brouwerij van het eiland: De Texelse Bierbrouwerij heeft een winkeltje én proeflokaal.

Ontdek de havenstadjes zelf!

Wij waren zo gecharmeerd door deze havenstadjes dat we samen met Reizen Lauwers een Libelle-cruise uitstippelden die langs alle vier deze stadjes vaart. Daarnaast bezoek je onder meer het openluchtmuseum de Zaanse Schans en Tulip Experience Amsterdam, waar je zelf bloemen kunt plukken. Perfect om de lente in te zetten!

Libelle Lentecruise, van 21 tot 25 maart. Meer info vind je hier.

Tekst: Inge Taucher

Meer inspiratie:

Volg ons op FacebookInstagramPinterest en schrijf je in op onze nieuwsbrief om op de hoogte te blijven van alle nieuwtjes!

Partner Content

De inhoud op deze pagina wordt momenteel geblokkeerd om jouw cookie-keuzes te respecteren. Klik hier om jouw cookie-voorkeuren aan te passen en de inhoud te bekijken.
Je kan jouw keuzes op elk moment wijzigen door onderaan de site op "Cookie-instellingen" te klikken."