Uitstap van de week: fietsen tussen Wortel en Merksplas

Uitstap van de week: fietsen tussen Wortel en Merksplas

Elke week stellen we je afwisselend een wandeling en een fietstocht voor, afgestemd op het seizoen. Deze week maken we een heerlijk landelijke fietstocht langs de fameuze kolonies van Wortel en Hoogstraten.

Dwalen langs landloperskolonies

Voorlopig mogen we voor recreatie nog geen verre afstanden met de auto doen (lees hier over de huidige voorschriften rond verplaatsingen), maar één ding is zeker: fietsen en wandelen mag niet alleen, het is – als je het correct doet – zelfs aangeraden.

De Koloniën van Weldadigheid zijn een verbazend voorbeeld van het ijzersterke geloof in opvoeding in het begin van de 19de eeuw. De kolonies – vijf in Nederland, twee in Vlaanderen – waren bedoeld om arme gezinnen, maar ook weeskinderen en landlopers te ‘heropvoeden’ en aan het werk te zetten in een landbouwbedrijf. Die twee in Vlaanderen, dat zijn de fameuze landloperskolonies van Wortel en Merksplas. Als eerste plek in Vlaanderen kregen ze onlangs het prestigieuze European Heritage-label, en ze worden binnenkort wellicht ook erkend als Unesco Werelderfgoed.

Door hun bijzondere verleden en functies, de unieke architectuur en het landelijke landschap zijn dit ideale gebieden om een heerlijke fietsuitstap te maken. Zoals we hierboven aangeven, gelden er nog altijd beperkingen rond verplaatsingen voor recreatie. Maar geloof het of niet, de hele 24 km lange uitstap is ook meter voor meter gefilmd en je kunt hem hier in vijf etappes op het scherm volgen, vijf kwartier lang!

Bezoekerscentrum De Klapekster, (c) Mie de Backer/Toerisme provincie Antwerpen

We starten net buiten Hoogstraten aan de Laermolen langs de Mark-rivier, waar smout, lijnolie en walnotenolie werden geperst. We scheren wat verder voorbij de grens met Nederland. Langs velden en weiden gaat het in oostelijke richting naar het gebied van de kolonie van Wortel. De fietstocht is kort, dus trek zeker wat tijd uit om in Bezoekerscentrum De Klapekster binnen te stappen als dat toegelaten is (actuele informatie vind je hier). Je krijgt er een mooi overzicht van het grondgebied en de geschiedenis van de kolonies.

Fietsen door het stiltegebieden Wortel-kolonie, (c) Mie de Backer/Toerisme provincie Antwerpen

We draaien naar het zuiden. Dit gedeelte van de kolonie is drie jaar geleden erkend als stiltegebied. Je zal het zien: je trapt hier automatisch wat trager om van alle subtiele natuurgeluiden te genieten. Deels over autovrije en onverharde wegen fietsen we verder naar het zuiden, met links van ons het Graafsbos. Die oude naam herinnert eraan dat dit gebied in de 17de eeuw nog eigendom was van de graaf van Hoogstraten. Uiteindelijk bereiken we Park Carons Hofke. Vroeger stond hier een mottenburcht, maar daar merk je niets meer van. Vandaag is dit een mooi ingericht gemeentepark met een parcours voor joggers.

Bezoekerscentrum 5-7 is ondergebracht in de oude varkensstallen van de Oude Hoeve van Merksplas. (c) Mie de Backer/Toerisme provincie Antwerpen

Op nu naar het meest zuidelijke punt van onze route: het domein van de kolonie van Merksplas. In de oude varkensstallen van de Grote Hoeve is het Bezoekerscentrum Kolonie 5-7 ondergebracht, dat je niet alleen over de kolonies zelf vertelt, maar ook over de rijke fauna en flora van de omgeving. Op het zonnige binnenplein kun je normaal gesproken genieten van een lekker hapje en drankje. Hier en hier lees je hoe het momenteel zit met het centrum en de brasserie. Wat altijd kan: flaneren door de prachtige, kaarsrechte dreven rond de monumentale gebouwen.

We rijden nu een kilometer of vijf recht naar het noorden. Het laatste stuk is alweer onverharde weg. Aan het eind komen we bij de samenvloeiing van de Kleine Mark en de Mark, die hier het glooiende dal heeft gevormd. Wil je die hier even te voet volgen, dan kan dat perfect. Op onze fietsroute maken we nog even een knik naar Achtel, een gehuchtje van Rijkevorsel met een kapelletje dat toegewijd is aan O.L.V. van de Zeven Weeën.

En dan: onze laatste etappe, pal noordwaarts naar Hoogstraten. Je hebt ruim de tijd om er even te kuieren door het begijnhof uit de 14de eeuw dat in de jaren 1990 knap werd gerestaureerd. Nog een monument dat op de lijst van beschermd Werelderfgoed staat! En vergeet ook niet de 16de-eeuwse Sint-Katharinakerk te gaan bekijken. Met haar 80 meter hoogte en haar toren van 105 meter is het een van de hoogste gebouwen in baksteen ter wereld. Uitblazen op een terrasje? Hou de voorschriften in de gaten …

Meer weten?

Online-informatie over deze fietsroute vind je hier. Voor nog veel meer wandel- en fietsroutes in de Antwerpse Kempen klik je hier. Je kunt online ook de uitgebreide nieuwe Fietskaart Kempen (editie 2020, €9,95) bestellen met het volledige knooppuntennetwerk (in totaal 2000 km) van de Kempen.

Praktische info

  • Vertrekpunt: de Laermolen, Molenstraat 21, 2320 Hoogstraten
  • Afstand: 24 km
  • Periode: altijd
  • Traject: volg de knooppunten 52 – 11 – 12 – 99 – 10 – 31 – 30 – 34 – 35 – 29 – 53 – 52
  • Extra info: de pdf van deze route kun je hier downloaden

Coverbeeld: Mie de Backer/Toerisme provincie Antwerpen

Misschien vind je deze uitstapjes ook wel fijn?

Volg ons op FacebookInstagramPinterest en schrijf je in op onze nieuwsbrief om op de hoogte te blijven van alle nieuwtjes!

Lees verder na de reclame

Het volgende Libelle-artikel is echt even het wachten waard :)